مفاد قاعده : در هبه وبخشش كه با قصد قربت در راه خدا صورت مىگيرد ، رجوع وبازگشت جايز نيست . بنابر اين ، مواردى همچون صدقه ووقف كه با قصد قربت انجام مىگيرد ، رجوع از آن جايز نيست . 2 مستند قاعده : بر اعتبار وحجّيت قاعده به رواياتى از جمله روايت پيش گفته با مضمون قاعده ، استناد كرده‌اند . قاعدهء المؤمنون عند شروطهم قاعدهء المؤمِنُون عند شروطهم : از قواعد فقهى . قاعدهء « المؤمنون » ويا « المسلمون عند شروطهم » ، از قواعد معروف فقهى است ، با اين مضمون كه مؤمنان بايد به تعهدات والتزامات خويش پايبند باشند . از آن در باب تجارت ونيز كتب مربوط به قواعد فقهى سخن گفته‌اند . مفاد قاعده : مقصود از قاعدهء المؤمنون آن است كه بر هر مسلمان ومؤمني واجب است به تعهّدات خويش پايبند باشد ؛ بدين معنا كه هرگاه كسى براي ديگرى متعهّد به چيزى شود ، وفاى به آن بر أو واجب خواهد بود . 1 شروط جمع شرط است . شرط داراى معاني متعدد مىباشد ؛ ليكن مراد از آن در قاعده تعهدات والتزاماتى است كه انسان به نفع ديگرى بر عهدهء خود قرار مىدهد . آيا مقصود از شرط ، مطلق تعهدات والتزامات است ؛ هرچند در ضمن عقدي نباشد يا تنها آن دسته از تعهداتى است كه ضمن عقد بر عهده گرفته مىشود ؟ مسئله محل اختلاف است . منشأاين اختلاف ، اختلاف ديگرى است كه آيا مفهوم شرط همهء التزامات را دربر مىگيرد ، هرچند به چيزى ديگر بستگى نداشته باشد ، كه از آن به شرط ابتدايى تعبير مىكنند ( - - ) شرط ابتدايى ) ، يا تنها التزاماتى را دربر مىگيرد كه بسته به چيزى ديگر ، همچون عقد باشد ؟ 2 مدرك قاعده : بر قاعدهء المؤمنون به روايات متعدد 3 كه مضمون بعضي آنها مطابق با متن قاعده است ونيز اجماع

--> ( 1 ) . وسائل الشيعة 19 / 231 ( 2 ) . الحدائق الناضرة 22 / 154 و 262 - 263 ؛ جواهر الكلام 28 / 153 .